Prostata · łagodny rozrost

Łagodny rozrost gruczołu krokowego

Gdy leki przestają wystarczać, są dwie dobre drogi — i oferujemy obie.

Łagodny znaczy łagodny

Łagodny rozrost gruczołu krokowego to nie rak i rakiem się nie stanie. Powstaje w wewnętrznej części gruczołu, która z upływem lat rośnie i zwęża przy tym cewkę moczową. Rak prostaty powstaje typowo w części zewnętrznej — to dwie różne choroby, które mogą występować obok siebie jedynie przypadkowo.

To najczęstsza obawa w naszej poradni i zwykle da się ją rozwiać w kilku zdaniach. Podwyższone stężenie PSA może wynikać z samej wielkości gruczołu. O tym, czy trzeba wyjaśnić coś dodatkowo, decydujemy razem z Panem — nie sama wartość.

Prawidłowo: gruczoł otacza cewkę wąsko, kanał jest drożny.

Powiększony: gruczoł wewnętrzny uciska cewkę. Ściana pęcherza grubieje, bo mięsień pracuje przeciw oporowi.

Ilustracje schematyczne — to nie są zdjęcia pacjenta.

Po czym to poznać

Strumień słabnie

Dłużej trwa, zanim mocz popłynie, strumień jest cieńszy niż dawniej, a na koniec pojawia się kapanie.

Musi Pan chodzić częściej

W ciągu dnia częściej niż dawniej — a w nocy trzeba wstawać kilka razy. Przerywany sen bywa większym obciążeniem niż samo oddawanie moczu.

Pęcherz się nie opróżnia

Uczucie, że coś jeszcze zostało. Jeśli zalegający mocz utrzymuje się na stałe, grożą zakażenia, kamienie pęcherza, a na dłuższą metę obciążenie nerek.

Kiedy operacja wchodzi w grę

Dopóki dolegliwości są znośne, a pęcherz się opróżnia, czekanie jest uprawnioną drogą. Leki mogą poprawić strumień i zmniejszyć gruczoł. Dopiero gdy to przestaje wystarczać, operujemy.

Sprawa staje się jaśniejsza, gdy dochodzą powikłania: gdy nagle nie może Pan w ogóle oddać moczu i trzeba założyć cewnik, gdy tworzą się kamienie pęcherza, gdy nawracają zakażenia dróg moczowych albo gdy na stałe zalega tyle moczu, że cierpią na tym nerki. Wtedy operacja przestaje być kwestią komfortu.

Dwie drogi, obie u nas

Obie metody usuwają zwężenie i w równym stopniu poprawiają dolegliwości oraz strumień moczu.

ThuLEP

Enukleacja laserem tulowym · przez cewkę moczową

Dostęp
bez nacięcia z zewnątrz
Cecha szczególna
brak blizn, krótszy pobyt, krótszy czas utrzymania cewnika

Dla większości pacjentów droga pierwszego wyboru. Metoda jest w dużej mierze niezależna od wielkości gruczołu: przez cewkę moczową powiększona tkanka wewnętrzna zostaje wyłuszczona z torebki laserem tulowym, a następnie rozdrobniona w pęcherzu i odessana.

RASP

Adenomektomia wspomagana robotem · przez małe dostępy

Dostęp
3 do 4 dostępów po około 8 mm
Cecha szczególna
tkanka pozostaje w jednym kawałku, pęcherz można zaopatrzyć podczas tego samego zabiegu

Droga przy bardzo dużym gruczole, przy dodatkowych zmianach w pęcherzu i po nieudanym zabiegu przez cewkę moczową. Także tutaj usuwana jest wyłącznie powiększona część wewnętrzna — zewnętrzna otoczka prostaty pozostaje zachowana.

Nie technika decyduje. Obie metody są równoważne pod względem skuteczności. To, co pasuje do Pana, wynika z wielkości gruczołu, z tego, co dodatkowo pokazuje pęcherz, i z tego, co jest dla Pana ważne. Powiemy otwarcie, jeśli lepsza będzie dla Pana metoda bez robota.

Kiedy zalecamy wyłuszczenie wspomagane robotem

Bardzo duży gruczoł

Im większy gruczolak, tym bardziej dostęp robotyczny pokazuje swoją siłę: tkanka zostaje wyłuszczona w jednym kawałku, a rozdrabnianie w pęcherzu odpada.

Kamienie pęcherza lub uchyłki

Jeśli występują dodatkowo kamienie albo uwypuklenia ściany pęcherza, można je zaopatrzyć podczas tego samego zabiegu. Dzięki temu unika się drugiej operacji.

Po wcześniejszym zabiegu

Jeśli leczenie przez cewkę moczową nie przyniosło oczekiwanego efektu, wyłuszczenie wspomagane robotem jest uznaną drogą.

Tkanka w jednym kawałku

Gruczolak zostaje pobrany w całości i dzięki temu można go w pełni ocenić histopatologicznie — co ma znaczenie, gdy stężenie PSA jest podwyższone albo gdy istnieje podejrzenie raka.

Osiem milimetrów

Tak mały jest dostęp, przez który pracuje się przy wyłuszczeniu wspomaganym robotem. Końcówka narzędzia jest ruchliwsza niż nadgarstek — dlatego także bardzo duży gruczoł da się czysto oddzielić od torebki.

Zbliżenie końcówki narzędzia da Vinci z otwartymi, wygiętymi nożyczkami.

Końcówka narzędzia w skali: wprowadza się ją przez dostęp o średnicy około ośmiu milimetrów.

© 2026 Intuitive Surgical Operations, Inc.

Druga opinia

Nie ma Pan pewności, która metoda do Pana pasuje? Wyjaśnimy to w rozmowie.

Przebieg

  • Przed

    USG, oznaczenie zalegania moczu, pomiar strumienia moczu i kwestionariusz oceniający nasilenie dolegliwości. Leki rozrzedzające krew omawiamy odpowiednio wcześnie — proszę niczego nie odstawiać na własną rękę.

  • Zabieg

    W znieczuleniu. Usuwana jest powiększona część wewnętrzna prostaty; zewnętrzna otoczka, a wraz z nią zwieracz, pozostają zachowane. Następnie przejściowo pozostaje cewnik w pęcherzu, przez który prowadzone jest płukanie.

  • Potem

    Cewnik usuwamy, gdy tylko mocz jest klarowny. W pierwszych tygodniach oddawanie moczu może jeszcze piec, a parcie być częstsze — to mija. Dźwiganie ciężarów i jazdę na rowerze proszę na razie odłożyć.

Co się dla Pana zmienia

Silniejszy strumień moczu, pełniejsze opróżnianie pęcherza, rzadsze wstawanie w nocy: to jest cel zabiegu — przy obu metodach.

Jedna rzecz należy tu powiedzieć otwarcie: po wyłuszczeniu wytrysk często nie następuje już na zewnątrz, lecz wstecznie do pęcherza. Odczucie orgazmu pozostaje, zdolność do erekcji również — ale płodność na drodze naturalnej z reguły nie jest później zachowana. Jeśli planuje Pan potomstwo, proszę powiedzieć nam o tym wcześniej.

Źródła

  • Sandhu JS, Bixler BR, Dahm P, et al. Management of Lower Urinary Tract Symptoms Attributed to Benign Prostatic Hyperplasia (BPH): AUA Guideline Amendment 2023. J Urol 2024;211(1):11–19.

  • Kowalewski KF, Hartung FO, von Hardenberg J, et al. Robot-assisted Simple Prostatectomy versus Endoscopic Enucleation of the Prostate: A Systematic Review and Meta-analysis of Comparative Trials. J Endourol 2022;36(8):1018–1028.

  • Pandolfo SD, Del Giudice F, Chung BI, et al. Robotic assisted simple prostatectomy versus other treatment modalities for large benign prostatic hyperplasia: a systematic review and meta-analysis of over 6500 cases. Prostate Cancer Prostatic Dis 2023;26(3):495–510.

  • Perri D, Pini G, Besana U, et al. Functional outcomes and safety profile of thulium:YAG laser enucleation (ThuLEP) versus robot-assisted simple prostatectomy (RASP) facing very large (≥ 150 ml) prostates. World J Urol 2025;44(1):29.

  • John H, Wagner C, Padevit C, Witt JH. From open simple to robotic-assisted simple prostatectomy (RASP) for large benign prostate hyperplasia: the time has come. World J Urol 2021;39(7):2329–2336.

Zbliżenie ramienia instrumentu systemu da Vinci z numerem 1.

Każde ramię niesie jedno narzędzie i jest sterowane osobno.

Kontakt

Wyjaśnienie dolegliwości przy oddawaniu moczu

Proszę przynieść to, co Pan ma — wyniki USG, wartości PSA, listę leków. Resztę zmierzymy tutaj.

Godziny przyjęć

  • środa · 14:00
  • czwartek · 08:30–16:00

PD Dr. med. Sami-Ramzi Leyh-Bannurah. Terminy ustala sekretariat urologii.